Tía tô đất (lemon balm) là một loại thảo dược lâu năm thuộc họ bạc hà. Cây tía tô đất có lá hình trái tim tròn tỏa ra mùi chanh dịu nhẹ khi bị nghiền nát. Thân và lá của cây được biết đến với hoạt tính chống oxy hóa, tổng hàm lượng phenolic và tác dụng gây độc tế bào.

Tía tô đất đã được sử dụng trong thảo dược từ thời trung cổ để cải thiện giấc ngủ, giảm lo lắng và chữa lành vết thương. Ngày nay, nó được sử dụng như một loại thảo mộc trong nấu ăn, pha trà và để làm tinh dầu melissa và viên nang.

Lợi ích sức khỏe của tía tô đất

Điều trị vết loét

Các nghiên cứu cho biết đặc tính chống vi-rút của chiết xuất dầu chanh trong tía tô đất có thể giúp điều trị vết loét do vi-rút herpes gây ra, ức chế sự lây lan của virut herpes simplex loại 1 vào các tế bào khỏe mạnh của cơ thể. Còn chiết xuất dầu chanh được cho là giúp chữa lành nhanh hơn và các triệu chứng bắt đầu giảm khi sử dụng nhiều lần.

Giảm viêm và đau

Các đặc tính chống viêm của dầu chanh trong tía tô đất có thể giúp điều trị các bệnh liên quan đến viêm và đau. Tác dụng chống trầm cảm của chiết xuất etanolic từ lá cây và axit rosmarinic có thể giúp chống đau và viêm.

Giảm nhẹ chứng mất ngủ

Hiệu quả của dầu chanh kết hợp với thảo dược valerian trong điều trị rối loạn giấc ngủ được chứng minh trong nghiên cứu ở trẻ em dưới 12 tuổi mắc chứng bồn chồn và rối loạn thần kinh. Ngoài ra, tía tô đất kết hợp với valerian còn làm giảm các triệu chứng rối loạn giấc ngủ trong thời kỳ mãn kinh.

Ngăn ngừa tim đập nhanh

Theo một nghiên cứu được công bố trên Tạp chí Dân tộc học (Mỹ), lá tía tô đất có khả năng ngăn ngừa tim đập nhanh và lo lắng. Tinh dầu chanh trong lá tía tô đất còn có tác dụng giúp giảm mức chất béo trung tính cao trong máu.

Giảm tiểu đường

Đặc tính chống oxy hóa của tinh dầu chanh trong lá tía tô đất có tác dụng mạnh mẽ trong việc làm giảm lượng đường cao trong máu. Theo một nghiên cứu được công bố trên Tạp chí Dinh dưỡng Anh, tinh dầu chanh có thể làm giảm căng thẳng oxy hóa và lượng đường cao trong máu ở bệnh nhân tiểu đường.

Ngăn ngừa ung thư

Theo một nghiên cứu, chiết xuất từ dầu chanh có tác dụng ngăn ngừa các tế bào ung thư vú ngay cả ở nồng độ thấp (100 g / mL). Một nghiên cứu khác cho thấy hít tinh dầu chanh có thể ức chế một số yếu tố dẫn đến sự tăng sinh của các tế bào ung thư gan.

Chống lại các bệnh thoái hóa thần kinh

Các bệnh thoái hóa thần kinh mãn tính như mất trí nhớ, bệnh Alzheimer, bệnh Parkinson… có thể được hỗ trợ điều trị với sự trợ giúp của chiết xuất dầu chanh. Theo một nghiên cứu, những bệnh nhân mắc bệnh Alzheimer nhẹ đến trung bình khi uống dầu chanh hàng ngày trong 4 tháng đã cải thiện chức năng nhận thức của họ. Tinh dầu chanh cũng cải thiện nhận thức liên quan đến trí nhớ, sự tập trung cho những người sử dụng loại thảo dược này.

Giảm căng thẳng và lo lắng

Theo một nghiên cứu, việc bổ sung 600 mg dầu chanh giúp giảm mức độ căng thẳng và tạo cảm giác bình tĩnh cho cơ thể. Tía tô đất có chứa một hợp chất gọi là axit rosmarinic làm giảm các triệu chứng hưng phấn và lo lắng giống như lo lắng. Chúng có tác động tích cực đến tâm trạng của bạn, điều này cũng làm giảm căng thẳng và lo lắng. Ngoài ra, tinh dầu chanh rất hữu ích trong việc điều trị đau đầu liên quan đến căng thẳng. Các tính chất thư giãn của loại thảo mộc này có thể giúp giải phóng căng thẳng, thư giãn cơ bắp của bạn và làm giảm đau đầu.

Hỗ trợ tiêu hóa

Tía tô đất giúp làm giảm khí và đầy hơi trong dạ dày. Trong một nghiên cứu được thực hiện bởi một tạp chí về điều tiết sinh học, một nhóm người tham gia nghiên cứu được yêu cầu ăn một miếng kem với dầu chanh. Tác dụng của việc ăn món tráng miệng này là sau đó các triệu chứng khó tiêu ở những người này đã được giảm đi trông thấy.

Làm giảm chứng chuột rút kinh nguyệt

Tía tô đất, khi dùng ở dạng viên nang, có thể làm giảm các triệu chứng chuột rút kinh nguyệt (PMS). Một nghiên cứu đã được thực hiện để đánh giá tác dụng của dầu chanh đối với cường độ PMS ở nữ sinh trung học. Họ đã được cung cấp 1.200 mg dầu chanh mỗi ngày trong 3 tháng trong chu kỳ kinh nguyệt và kết quả là các triệu chứng PMS đã giảm bớt.

 

 

Tác dụng phụ có thể có của tía tô đất

Tía tô đất không được sử dụng cho mục đích lâu dài vì nó đã được chứng minh là gây ra các triệu chứng phụ thuộc. Tiêu thụ dầu chanh tươi trong công thức nấu ăn hoặc uống trà dầu chanh có tác dụng phụ thấp hơn nhiều. Cho đến nay, không có tác dụng phụ nào được báo cáo nếu loại thảo dược này được sử dụng tại chỗ hoặc dùng để uống trong vòng tối đa 30 ngày.

Bổ sung dầu chanh có thể gây ra các tác dụng phụ sau đây:

- Nhiệt độ cơ thể tăng

- Đau khi đi tiểu

- Đau đầu

- Đau bụng

- Buồn nôn

- Nôn khò khè

- Chóng mặt

- Dị ứng da

Ngoài ra, dầu chanh tương tác với một số loại thuốc như thuốc an thần, thuốc tuyến giáp, thuốc tăng nhãn áp và thuốc ảnh hưởng đến serotonin và barbiturat. Trước khi sử dụng lá tía tô đất, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ nếu bạn đang mang thai, cho con bú, cho trẻ dưới 12 tuổi dùng và nếu bạn phải phẫu thuật.

Cách dùng tía tô đất

Lá tía tô đất có thể được thêm vào như một hương vị cuối cùng cho các món thịt và hải sản. Muốn có hương thơm chanh tươi, bạn có thể thêm lá tía tô đất vào các món ăn có trái cây, mãng cầu, sa lát và trà thảo dược.

Liều lượng dùng

Liều lượng khuyến cáo là bạn nên uống lá tía tô đất từ 1,5 đến 4,5 g mỗi ngày. Nên uống từ 600 đến 1.600 mg chiết xuất dầu chanh và không nhiều hơn thế. Đối với người bị rối loạn giấc ngủ, mỗi ngày nên uống 80 mg chanh và 160 mg chiết xuất valerian từ 2-3 lần. Để điều trị vết loét lạnh, nên sử dụng chiết xuất 1% kem dưỡng da chanh.

TA (theo Boldsky)

giadinh.net.vn